Rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące zasad żywienia i sprzedaży żywności dzieci i młodzieży w szkołach jest oparte na dobrych założeniach – pod względem kreowania w dzieciach prawidłowych nawyków żywieniowych. Jednakże z racji swojej restrykcyjności budzi szereg sprzeciwów. W związku z licznymi zapytaniami, czy normy te obowiązują także na wycieczkach szkolnych, koloniach i obozach sportowych, sprawę postanowiła wyjaśnić Polska Izba Turystyki.

Wykładania zgodna z prawem

Złożona w tym temacie interpelacja, pozwoliła na szczegółowe wyjaśnienie spornych kwestii. Jak podaje w niej Minister Zdrowia, jedzenie podawane na wycieczkach szkolnych, koloniach i obozach sportowych nie jest objęte zasadami rozporządzenia. Jednocześnie Minister Zdrowia zaapelował, by śniadania czy obiady podawane podczas obozów, wycieczek oraz innych form edukacji poza podstawową jednostką systemu oświaty propagowały zdrowe nawyki żywieniowe.

Co to oznacza w rzeczywistości? Organizowane przez nasze biuro podróży wyjazdy dla dzieci i młodzieży opierać będą się na rozsądnym i dobrze zbilansowanym jadłospisie, jednakże bez ścisłego trzymania się wytycznych Ministra Zdrowia. Dokładamy wszelkich starań, by oferowane posiłki odznaczały się doskonałym smakiem i odpowiednią wartością odżywczą. Jest to to możliwe dzięki współpracy z wyłącznie sprawdzonymi i renomowanymi obiektami hotelowymi i gastronomicznymi.

Odpoczynek od różnych ograniczeń

Warto zwrócić uwagę na to, iż czas obozów, kolonii, wyjazdów wakacyjnych i innych form wypoczynku powinien dawać wytchnienie i dobrze nastrajać np. do ponownego powrotu do szkoły. W związku z tym, mając na szczególnej uwadze dobro i zdrowie naszych podopiecznych staramy się zapewnić im poczucie beztroskiego i obfitującego w pełnię smaku wypoczynku. Trzymając się ściśle reguł wspomnianego rozporządzenia, było by to niezwykle trudne a nawet niewykonalne, szczególnie ze względu na mocne ograniczenia dopuszczalnych składników – z przyprawami i cukrem na czele. Rodzicu, nauczycielu – powierzając nam organizację wyjazdu dla swoich podopiecznych i zapewniacie im komfort, na który zasłużyli miesiącami ciężkiej nauki.

Wyjazd dziecka w nowe miejsce na kilka dni bez rodziców to zarówno, dla niego samego, jak i dla nich, ogromne przeżycie. Zielona szkoła to źródło niezwykłych doświadczeń, a także możliwość nabycia przydatnych umiejętności. Dziecko uczy się odpowiedzialności za siebie i za grupę. Samodzielnie szkoli się w organizacji i rozporządzaniu tym, co ma przy sobie.

Drobne rady nie od parady

Zanim przeczytasz o tym, co powinno znaleźć się w Niezbędniku Małego Podróżnika, pamiętaj o kilku istotnych sprawach. Po pierwsze, bardzo ważne jest, aby podczas pakowania było obecne dziecko. Wspólne przygotowania pomogą mu zapamiętać wszystkie rzeczy, które będzie miało ze sobą. To także okazja do tego, by wziąć pod uwagę zdanie dziecka dotyczącego np. kwestii ubrania na dyskotekę czy ulubionej maskotki.

Dostosuj wielkość bagażu do ilości dni w których trwa wycieczka. Przeładowanie torby nie dość, że utrudni dziecku znalezienie potrzebnych rzeczy, to w dodatku sam bagaż będzie dla niego zbyt ciężki. Dobierając ubrania i obuwie pamiętaj, że dziecko w trakcie wycieczki będzie potrzebowało komfortu i swobody - zapakuj wygodne buty i rzeczy, które będą mogły się pobrudzić. 

Niezależnie od miejsca, w jakim dziecko będzie przebywać, będzie potrzebowało drobnych dokumentów np. legitymacji szkolnej uprawniającej do zniżkowych przejazdów, podręcznego plecaka, do którego będzie mogło zabrać prowiant, picie czy kurtkę oraz kieszonkowe. 

Ostatnią kwestią są lekarstwa. Jeśli dziecko choruje i musi regularnie brać leki, pamiętaj, żeby zapakować mu ich wystarczającą ilość oraz poinformować o tym fakcie organizatora np. biuro podróży.

Podstawowy ekwipunek

W podróżniczym niezbędniku powinny się znaleźć: ręcznik, kosmetyczka z przyborami do mycia włosów i zębów, szczotka lub grzebień, chusteczki higieniczne, pidżama, klapki/kapcie do chodzenia po ośrodku, bielizna na zmianę, torebka na brudne ubrania, dres, bluzki z krótki i długim rękawem, przynajmniej jedna para krótkich spodenek i długich spodni, wygodne obuwie, podręczny plecak, okrycia głowy, kurtka przeciwdeszczowa, piórnik.

Zielona szkoła nad morzem

Każde miejsce posiada swoją specyfikę. Morski klimat kojarzy się z ładną pogodą i kąpielą w morzu. Warto wyposażyć dziecko w strój kąpielowy, okulary do pływania, czepek i dodatkowy ręcznik, a także w krem z odpowiednim filtrem UV. Nie zapomnij o nakryciu głowy, letnich ubraniach i sandałkach. 

Zielona szkoła w górskich miejscowościach

Górzysty teren potrafi skrywać wiele niespodzianek, a pogoda zmienia się w mgnieniu oka. Dlatego zaopatrz dziecko w wygodne i nieprzemakalne buty. Jeśli program wycieczki przewiduje chodzenie po górskich szlakach, obuwie powinno zakrywać, a przynajmniej usztywniać kostkę. Ze względu na zmienną pogodę, dziecko powinno mieć przy sobie zarówno kurtkę przeciwdeszczową, jak i kremy z filtrem UV oraz czapkę.


Z dnia na dzień pogoda coraz bardziej zachęca do podróży. Planując wycieczki szkolne lub wyjazdy firmowe warto rozważyć skorzystanie z usług biura podróży. Specjaliści pomogą zaplanować wymarzony wyjazd, zaproponują sprawdzone hotele, ciekawe atrakcje turystyczne oraz wybiorą komfortowy środek transportu. To są oczywiste plusy korzystania z oferty organizatorów turystyki. Do tych mniej oczywistych można zaliczyć:
  • ubezpieczenie uczestników na czas trwania wycieczki, dla wyjazdów na terenie Polski jest to NNW, dla wyjazdów na terenie Europy obowiązkowe ubezpieczenie NNW, KL oraz dodatkowo bagażu,
  • możliwość ubezpieczenia uczestników od kosztów rezygnacji z imprezy turystycznej, krótko mówiąc wycofując się z wyjazdu osoba otrzymuje pełen zwrot wpłaconych pieniędzy,
  • w razie awarii autobusu, odwołania lotu, braku miejsc w hotelach, niedostępności atrakcji turystycznych to na biurze podróży ciąży odpowiedzialność sprowadzenia nowego autokaru, zmiany lotu oraz zaproponowania zastępczych atrakcji turystycznych.
  • organizatorzy turystyczni posiadają gwarancje ubezpieczeniowe / bankowe, które zapewniają klientom powrót do kraju oraz zwrot pieniędzy w przypadku odwołania imprezy lub bankructwa biura.
Co warto sprawdzić przed wykupieniem wycieczki lub wczasów w biurze podróży?
  • wpis biura do Centralnej Ewidencji Organizatorów Turystyki i Pośredników Turystycznych, rejestr dostępny jest bezpłatnie pod adresem turystyka.gov.pl
  • czy biuro podróży posiada uprawnienia do organizacji wycieczek do wybranego przez nas kraju – informację o zasięgu działalności również znajdują się pod podanym wyżej adresem, 
  • aktualną gwarancję ubezpieczeniową lub bankową organizatora turystyki – numer takiej gwarancji udostępni nam biuro.
Zawierając umowę dotyczącą wycieczki i wczasów z biurem podróży powinniśmy otrzymać:
  • kopię umowy zgłoszenia udziału w imprezie turystycznej,
  • regulamin i warunki uczestnictwa,
  • program wyjazdu z wyszczególnieniem co zawiera cena wycieczki,
  • warunki ubezpieczenia, którym jest objęty uczestnik wycieczki,
  • potwierdzenie zapłaty zaliczki oraz całości należności za wybraną wycieczkę.

Pamiętaj, korzystając z oferty niezarejestrowanych firm i stowarzyszeń nie jesteś chroniony przez polskie prawo. Tym samym nie masz zapewnionego powrotu do kraju, zwrotu pieniędzy w przypadku wycofania się organizatora z realizacji wycieczki!


Wycieczka objazdowa to doskonały pomysł dla osób lubiących zwiedzać najpiękniejsze zakątki Polski i Europy. Tego typu wyjazdy są najczęściej bardzo intensywne. Często przemieszczamy się między zabytkami i hotelami pokonując przy tym wiele kilometrów.

Dlatego warto się zastanowić, co zabrać ze sobą. Pamiętajmy, odpowiednio spakowana walizka lub plecak, zawierająca wszystkie niezbędne rzeczy, umożliwi nam komfortowe poruszanie się i oszczędzi nam stresów podczas podróży.
  • dowód osobisty lub paszport przy wyjazdach zagranicznych
  • mała torebka lub plecak jako bagaż podręczny
  • zróżnicowana odzież (spodnie, spodenki, T-shirt, bluza, warto pamiętać o odzieży przeciwdeszczowej)
  • wygodne buty
  • zestaw niezbędnych kosmetyków (najlepiej w małych podróżnych opakowaniach)
  • niewielką poduszkę i cienki koc
  • krem z filtrem UV, okrycie na głowę
  • okulary przeciwsłoneczne
  • telefon i ładowarka
  • napoje (woda mineralna oraz soki)
  • jedzenie (batoniki, suche przekąski, drożdżówka, owoce)
  • książka lub czytnik e-booków
  • ubezpieczenie NNW, KL i bagażu przy wyjazdach zagranicznych
O tym, co zabierzemy na wycieczkę decyduje wiele czynników, z których najważniejsze to cel, długość i sposób organizacji podróży. Nie każda osoba będzie potrzebowała wszystkich wymienionych rzeczy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na temat wycieczek objazdowych znajdujących się w ofercie naszego biura podróży, skontaktuj się z nami pod nr tel. 18 300 02 01 lub biuro@kroczek.org. Nasi eksperci podpowiedzą jak najlepiej przygotować się do udziału w wybranej wycieczce.



Z dniem 1 września 2014 r. weszły w życie istotne zmiany w Rozporządzeniu z dnia 8 listopada 2001 r. dotyczącego warunków i sposobu organizowania przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki krajoznawstwa i turystyki.

Został dodany paragraf 13a, który informuje o tym, że kierownik wycieczki szkolnej może być jednocześnie opiekunem uczestników wycieczki. Takie połączenie funkcji wymaga jednak zgody dyrektora placówki, z której organizowany jest wyjazd.

Następną zmianą jest określenie wymagań odnośnie ubezpieczenia uczestników wycieczek szkolnych – paragraf 15. Zgodnie ze zmianami, obowiązkowemu ubezpieczeniu KL – kosztów leczenia i NNW – następstw nieszczęśliwych wypadków, podlegają wszyscy uczestnicy zagranicznych wycieczek szkolnych.

Podstawę prawną tych zmian znajdą Państwo w Dzienniku Ustaw 2014 poz. 1150. z dnia 29 sierpnia 2014 r.


Z okazji Świąt Bożego Narodzenia oraz zbliżającego się Nowego Roku pragniemy złożyć Naszym Klientom i Przyjaciołom serdeczne życzenia, dużo sukcesów, radości i wymarzonych podróży.

Życzy Biuro Podróży KROCZEK



Przy organizacji zajęć, imprez turystycznych i wycieczek liczbę opiekunów powinno ustalić się uwzględniając: wiek, możliwości psychofizyczne, stan zdrowia i ewentualną niepełnosprawność uczestników wyjazdu. Dodatkowo należy zwrócić uwagę na specyfikę zaplanowanych zajęć, program wycieczki oraz warunki w jakich wyjazd będzie się odbywał.

Obecnie Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach, nie precyzuje szczegółowo ilości opiekunów. Bazując na doświadczeniu naszych pilotów, przewodników oraz spotkaniach z osobami odpowiedzialnymi za organizację imprez turystycznych w różnych instytucjach, przygotowaliśmy ogólne zasady, które powinny Państwu pomóc w zaplanowaniu wycieczek dla podopiecznych.

WYCIECZKI – miejskie lub w łatwym terenie

1 opiekun na 15 dzieci np. wycieczka szkolna do Krakowa dla 40 uczniów powinna być nadzorowana przez 3 opiekunów i 1 kierownika wycieczki

WYCIECZKI – górskie, w trudnym terenie, turystyka kwalifikowana (wycieczki rowerowe, kajaki, żeglarstwo, wspinaczka, narty itp.)

1 opiekun na 5 – 10 dzieci np. piesza górska wycieczka po Tatrzańskim Parku Narodowym dla 40 uczniów powinna być nadzorowana przez 4 opiekunów, kierownika wycieczki i przewodnika tatrzańskiego

Proszę pamiętać o tym, że ilość opiekunów powinna zostać zwiększona gdy w wyjeździe biorą udział małe dzieci lub osoby niepełnosprawne.

Piloci wycieczek, przewodnicy, instruktorzy sportów według przepisów nie mogą pełnić roli opiekuna wycieczki! Ich zadania są specyficzne i wykraczają poza zadania opiekuna i kierownika wycieczki.

Od 1 września 2014 r. weszły w życie zmiany zezwalające na połączenie funkcji kierownika wycieczek szkolnych z opiekunem, wymaga to jednak pisemnej zgody dyrektora placówki, z której organizowany jest wyjazd.

Zorganizowana wycieczka ma być przede wszystkim bezpieczna i pozwolić poznać naszym podopiecznym uroki otaczającego nas świata. Osiągniemy to tylko poprzez dobrze zaplanowany program wyjazdu i dobranie odpowiedzialnej kadry opiekunów, pilotów i przewodników.


Przepisy i akty prawne dotyczące zagadnienia organizacji wycieczek szkolnych wykorzystane w tym artykule: